{"@context":["http://iiif.io/api/presentation/2/context.json","http://wellcomelibrary.org/ld/ixif/0/context.json"],"@id":"https://odyssee.univ-amu.fr/iiif/242/manifest","@type":"sc:Manifest","label":"Decretales. Domini Gregorii pape noni decretales epistole... Additi sunt etiam casus Bernardi glossatoris prestantissimi... Locatus est quoque in calce totius operis index Ludovici Bolognini...","description":"Grégoire IX (pape; 1170-1241), &#8220;Decretales. Domini Gregorii pape noni decretales epistole... Additi sunt etiam casus Bernardi glossatoris prestantissimi... Locatus est quoque in calce totius operis index Ludovici Bolognini...,&#8221; <em>Bibliothèque numérique patrimoniale</em>, consulté le 6 septembre 2026, <span class=\"citation-url\">https://odyssee.univ-amu.fr/items/show/242</span>.","license":"http://www.example.org/license.html","attribution":"Provided by Example Organization","related":{"@id":"https://odyssee.univ-amu.fr/items/show/242","format":"text/html"},"metadata":[{"label":"Titre","value":"Decretales. Domini Gregorii pape noni decretales epistole... Additi sunt etiam casus Bernardi glossatoris prestantissimi... Locatus est quoque in calce totius operis index Ludovici Bolognini..."},{"label":"Sujet","value":"<a href=\"/items/browse?advanced%5B0%5D%5Belement_id%5D=49&advanced%5B0%5D%5Btype%5D=is+exactly&advanced%5B0%5D%5Bterms%5D=Droit+canonique\">Droit canonique</a>"},{"label":"Description","value":"Texte entouré de sa glose imprimée et de gloses manuscrites."},{"label":"Créateur","value":"Grégoire IX (pape; 1170-1241)"},{"label":"Source","value":"Bibliothèque droit Schuman (Aix-en-Provence), cote RES 45682"},{"label":"Éditeur","value":"Gilberti de Villiers (Lyon)"},{"label":"Date","value":"<a href=\"/items/browse?advanced%5B0%5D%5Belement_id%5D=40&advanced%5B0%5D%5Btype%5D=is+exactly&advanced%5B0%5D%5Bterms%5D=1548\">1548</a>"},{"label":"Contributeur","value":["Bernard de Compostelle (11..-1252), éditeur scientifique","Villiers, Gilbert de (1475?-1528), éditeur scientifique","Bolognini, Lodovico (1446-1508), éditeur scientifique"]},{"label":"Droits","value":["domaine public","public domain"]},{"label":"Relation","value":["Notice du catalogue : http://www.sudoc.fr/201833875","Vignette : https://odyssee.univ-amu.fr/files/vignette/RES_45682_Decretales-vignette.jpg"]},{"label":"Format","value":["application/pdf","1 vol.","[21]-[1]-627-[1] f.","In-4"]},{"label":"Langue","value":"<a href=\"/items/browse?advanced%5B0%5D%5Belement_id%5D=44&advanced%5B0%5D%5Btype%5D=is+exactly&advanced%5B0%5D%5Bterms%5D=lat\">lat</a>"},{"label":"Type","value":["text","monographie imprimée","printed monograph"]},{"label":"Identifiant","value":"https://odyssee.univ-amu.fr/items/show/242"},{"label":"Couverture","value":"<a href=\"/items/browse?advanced%5B0%5D%5Belement_id%5D=38&advanced%5B0%5D%5Btype%5D=is+exactly&advanced%5B0%5D%5Bterms%5D=France.+15..\">France. 15..</a>"},{"label":"Résumé","value":"Texte entouré de sa glose imprimée et de gloses manuscrites.\r\n\r\nLe droit canonique, né avec les premières règles de discipline ecclésiastique, se développe aux IVe-VIe siècles avec les canons des conciles œcuméniques et provinciaux et la volonté des grands papes de l’Antiquité tardive d’affirmer leur primauté : c’est ainsi le cas de Damase, Innocent Ier, Léon Ier, Gélase Ier ou Grégoire le Grand. En témoignent les premières collections canoniques conservées, comme la Vetus Gallica, datée du début du VIIe siècle. Ces recueils sont très divers jusqu’à la fin du XIe siècle : chronologiques (Dionysana, Hispana, Hadriana…) ou méthodiques (décret de Burchard de Worms, 1010, source principale du Décret de Gratien ; collection d’Yves de Chartres, 1095…). Ils regroupent à la fois les canons des conciles, les décrétales pontificales et les écrits des pères de l’Eglise.\r\n\r\nAvec la réforme grégorienne et la redécouverte du droit romain au XIe siècle se forme le Corpus iuris canonici. Le premier texte intégrant ce corpus est une compilation privée, œuvre d’un professeur de l’université de Bologne, Gratien, en 1140. Particulièrement riche, le Décret de Gratien (intitulé Concordia discordantium canonum) innove par sa méthode. Il est en effet l’un des pionniers de la méthode scolastique. Il est par la suite complété par différents textes que sont les Décrétales de Grégoire IX, le Sexte de Boniface VIII, les Clémentines et les Extravagantes.\r\n\r\nLes décrétales papales, semblables aux rescrits des empereurs romains, réponses du pape de Rome à des consultations sur des points obscurs, furent l’objet de nombreuses compilations. Celle commandée par Grégoire IX au dominicain Raymond de Peñafort présente l’avantage de sélectionner et corriger les décrétales, ce qui lui confère un caractère indubitablement pratique. C’est la première codification canonique à être promulguée officiellement, en 1234.\r\nLe Corpus iuris canonici ainsi formé restera la base du droit jusqu’à l’élaboration du Code de droit canonique de 1917.\r\n\r\nCette édition des Décrétales, du début du XVIe siècle, montre bien la persistance des méthodes traditionnelles d’enseignement du droit canonique : le texte de loi est encadré par son commentaire, la glose. Les premiers commentateurs des « droits savants » étaient ainsi appelés glossateurs. Des annotations manuscrites plus récentes s’ajoutent ici à la glose\r\n\r\nSources : Les Sources du droit canonique, VIIIe-XXe siècle, Jean Gaudemet, Cerf, 1993 ;\r\nIntroduction historique au droit, Claire Lovisi, Paris, Dalloz, 2007 ;\r\nDroit canonique, Patrick Valdrini, Jean-Paul Durand, Olivier Echappé, Jacques Vernay, Paris, Dalloz, 1999.\r\n\r\n"},{"label":"Provenance","value":"Bibliothèque droit Schuman (Aix-en-Provence)"}],"mediaSequences":[{"@id":"https://odyssee.univ-amu.fr/iiif/242/sequence/s0","@type":"ixif:MediaSequence","label":"XSequence 0","elements":[{"@id":"https://odyssee.univ-amu.fr/files/original/1/242/RES_45682_Decretales_L1-1.pdf","@type":"foaf:Document","format":"application/pdf","label":"RES_45682_Decretales_L1-1.pdf","metadata":[],"thumbnail":"https://odyssee.univ-amu.fr/files/thumbnails/1/242/RES_45682_Decretales_L1-1.jpg","service":{"@id":"https://odyssee.univ-amu.fr/ixif-media/924","profile":"http://wellcomelibrary.org/ld/ixif/0/alpha.json"}},{"@id":"https://odyssee.univ-amu.fr/files/original/1/242/RES_45682_Decretales_L1-2.pdf","@type":"foaf:Document","format":"application/pdf","label":"RES_45682_Decretales_L1-2.pdf","metadata":[],"thumbnail":"https://odyssee.univ-amu.fr/files/thumbnails/1/242/RES_45682_Decretales_L1-2.jpg","service":{"@id":"https://odyssee.univ-amu.fr/ixif-media/925","profile":"http://wellcomelibrary.org/ld/ixif/0/alpha.json"}},{"@id":"https://odyssee.univ-amu.fr/files/original/1/242/RES_45682_Decretales_L2-1.pdf","@type":"foaf:Document","format":"application/pdf","label":"RES_45682_Decretales_L2-1.pdf","metadata":[],"thumbnail":"https://odyssee.univ-amu.fr/files/thumbnails/1/242/RES_45682_Decretales_L2-1.jpg","service":{"@id":"https://odyssee.univ-amu.fr/ixif-media/927","profile":"http://wellcomelibrary.org/ld/ixif/0/alpha.json"}},{"@id":"https://odyssee.univ-amu.fr/files/original/1/242/RES_45682_Decretales_L2-2.pdf","@type":"foaf:Document","format":"application/pdf","label":"RES_45682_Decretales_L2-2.pdf","metadata":[],"thumbnail":"https://odyssee.univ-amu.fr/files/thumbnails/1/242/RES_45682_Decretales_L2-2.jpg","service":{"@id":"https://odyssee.univ-amu.fr/ixif-media/928","profile":"http://wellcomelibrary.org/ld/ixif/0/alpha.json"}},{"@id":"https://odyssee.univ-amu.fr/files/original/1/242/RES_45682_Decretales_L3-1.pdf","@type":"foaf:Document","format":"application/pdf","label":"RES_45682_Decretales_L3-1.pdf","metadata":[],"thumbnail":"https://odyssee.univ-amu.fr/files/thumbnails/1/242/RES_45682_Decretales_L3-1.jpg","service":{"@id":"https://odyssee.univ-amu.fr/ixif-media/929","profile":"http://wellcomelibrary.org/ld/ixif/0/alpha.json"}},{"@id":"https://odyssee.univ-amu.fr/files/original/1/242/RES_45682_Decretales_L3-2.pdf","@type":"foaf:Document","format":"application/pdf","label":"RES_45682_Decretales_L3-2.pdf","metadata":[],"thumbnail":"https://odyssee.univ-amu.fr/files/thumbnails/1/242/RES_45682_Decretales_L3-2.jpg","service":{"@id":"https://odyssee.univ-amu.fr/ixif-media/930","profile":"http://wellcomelibrary.org/ld/ixif/0/alpha.json"}},{"@id":"https://odyssee.univ-amu.fr/files/original/1/242/RES_45682_Decretales_L4.pdf","@type":"foaf:Document","format":"application/pdf","label":"RES_45682_Decretales_L4.pdf","metadata":[],"thumbnail":"https://odyssee.univ-amu.fr/files/thumbnails/1/242/RES_45682_Decretales_L4.jpg","service":{"@id":"https://odyssee.univ-amu.fr/ixif-media/931","profile":"http://wellcomelibrary.org/ld/ixif/0/alpha.json"}},{"@id":"https://odyssee.univ-amu.fr/files/original/1/242/RES_45682_Decretales_L5-1.pdf","@type":"foaf:Document","format":"application/pdf","label":"RES_45682_Decretales_L5-1.pdf","metadata":[],"thumbnail":"https://odyssee.univ-amu.fr/files/thumbnails/1/242/RES_45682_Decretales_L5-1.jpg","service":{"@id":"https://odyssee.univ-amu.fr/ixif-media/932","profile":"http://wellcomelibrary.org/ld/ixif/0/alpha.json"}},{"@id":"https://odyssee.univ-amu.fr/files/original/1/242/RES_45682_Decretales_L5-2.pdf","@type":"foaf:Document","format":"application/pdf","label":"RES_45682_Decretales_L5-2.pdf","metadata":[],"thumbnail":"https://odyssee.univ-amu.fr/files/thumbnails/1/242/RES_45682_Decretales_L5-2.jpg","service":{"@id":"https://odyssee.univ-amu.fr/ixif-media/933","profile":"http://wellcomelibrary.org/ld/ixif/0/alpha.json"}}]}],"sequences":[{"@id":"https://odyssee.univ-amu.fr/iiif/242/sequence/normal","@type":"sc:Sequence","label":"Unsupported extension. This manifest is being used as a wrapper for non-IIIF content (e.g., audio, video) and is unfortunately incompatible with IIIF viewers.","compatibilityHint":"displayIfContentUnsupported","canvases":[{"@id":"https://odyssee.univ-amu.fr/iiif/ixif-message/canvas/c1","@type":"sc:Canvas","label":"Placeholder image","thumbnail":"/plugins/UniversalViewer/views/shared/images/thumbnails/placeholder-image.png","width":200,"height":200,"images":[{"@id":"https://odyssee.univ-amu.fr/iiif/ixif-message/imageanno/placeholder","@type":"oa:Annotation","motivation":"sc:painting","resource":{"@id":"https://odyssee.univ-amu.fr/iiif/ixif-message-0/res/placeholder","@type":"dctypes:Image","width":200,"height":200},"on":"https://odyssee.univ-amu.fr/iiif/ixif-message/canvas/c1"}]}]}]}